TRACTUS İLİOTİBİALİS DİĞER ADIYLA İLİOTİBİAL BAND(İTB) ANATOMİSİ GÖRÜNDÜĞÜ KADAR BASİT Mİ ?

     Tractus iliotibialis yani İliotibial band (İTB) bir sıkı(dense) konnektif doku  örneğidir. İleum’dan tibia’ya uzanan bir band benzeri yapıdır. Ancak bu yapının anatomisi çok da basit değildir.



     Birincisi, anatomi metinlerinde sıklıkla gösterilen şey, anatomistlerin kadavralarda gözlemlediklerinden farklıdır. Doğru, uyluğun lateral tarafı boyunca uzanan DCT'nin(dense konnektif doku) uzunlamasına bir şeklidir, ancak aslında ITB, Fasya Latae olarak bilinen uyluk alanının derin fasyasının kalınlaşmasıdır ve band benzeri değildir. Fasya latae sadece yan kısmı değil tüm uyluğu çevreler.İTB ve Fasya Latae bir bütün olarak düşünülmelidir. Tractusun fasya latadan ayrılması, aynı yapının bir parçası oldukları için sadece bir neşter ile mümkündür. 

     İkincisi ve hatta daha da ilginç olanı, Çocuklarda ve uzun süre tekerlekli sandalye de oturmuş yetişkinlerde İTB iyi gelişmemiş ve sertleşmemiştir. Diğer taraftan uzun mesafe koşucularında, futbolcularda ise güçlü  ve oldukça belirgin bir tractus iliotibialis mevucttur. Bu İTB'nin sadece tekrarlayan yük olduğunda belirgin hale geldiğini gösterir.
     
     Ayrıca Franklyn-Miller et al. (2009)  sagital plandaki kalça fleksiyon hareketinde en büyük yük altında olduğunu ortaya atmıştır. Fascia lata ve tractus iliotibialis olarak bilinen daha kalın kısmı yük altında geliştiği görülmektedir. Bu düzenli DCT'nin kuvvet iletimine nasıl duyarlı olduğuna ve yük altında nasıl tepki verdiğine harika bir örnektir.

      Üstteki resim, 70 yaşındaki eski bir Olimpiyat kürekçisinin gergin fasya latalarını gösteriyor. Alt resim bir diseksiyon görüntüsünde fasya lataları görselleştiriyor.

The Anatomical and Functional Relation Between Gluteus Maximus and Fascia Lata 2013 Oct adlı çalışmada Gluteus maximus kasının (GM) distal insersiyoları, özellikle iliotibial bant ve lateral intermusküler septuma insersiyo yaptıkları konusunda tam bir mutabakat yoktur.  GM'nin iliotibiyal banda, fasya lata, lateral intermusküler septum ve femura insersiyosunu değerlendirmek için 6 kadavra, 4 erkek ve 2 kadın, incelendi. Yukarıda da anlatıldığı gibi Iliotibial bant fasya latanın devamıdır ve ondan ayrılamaz. İç tarafı, quadrisepsleri hamstringler'den ayıran lateral intermusküler septum ile devam eder. Tüm kadavralarda gluteus maximus fasya lataya büyük bir insersio/yapışma gösterdi, o kadar büyük ki, iliotibiyal sistem gluteus maximusun insersio yaptığı tendonu olarak kabul edilebilir. Gluteus maximus kasının fasyal yerleşimi, kuvvetlerin torakolomber fasyadan dize geçişini açıklayabilir.

Bir sonraki yayında bu yayından yola çıkarak İTB sendromundan bahsedeceğiz.Görüşmek Üzere.

HARUN METE KOÇ